BREEAM (Building Research Establishment Environmental Assessment Method) sertifikati binolarning ekologik ta’siri, boshqaruv sifati va uzoq muddatli ekspluatatsiya samaradorligini baholashga qaratilgan xalqaro standart hisoblanadi. O‘zbekistonda qurilish bozori jadal rivojlanar ekan, barqarorlik va energiya samaradorligi masalalari yirik loyihalar uchun tobora muhim strategik mezonga aylanmoqda. Xususan, xalqaro investorlar, moliyaviy institutlar va xorijiy ijarachilar ishtirokidagi loyihalarda BREEAM sertifikati binoning ekologik va texnik sifatini mustaqil tarzda tasdiqlovchi vosita sifatida qo‘llanilmoqda.
BREEAM Buyuk Britaniyada ishlab chiqilgan bo‘lib, bugungi kunda dunyo bo‘yicha eng uzoq tarixga ega va keng qo‘llaniladigan yashil bino baholash tizimlaridan biridir. Sertifikatlash jarayonida boshqaruv, energiya, suv, materiallar, chiqindilar, transport, ifloslanish, yer resurslari hamda sog‘liq va farovonlik kabi yo‘nalishlar kompleks tarzda baholanadi. O‘zbekistonda BREEAM sertifikatini muvaffaqiyatli joriy etish uchun mahalliy iqlim sharoitlari, qurilish me’yorlari va ekspluatatsiya amaliyotini tushunadigan, shu bilan birga BREEAM International metodologiyasiga chuqur ega konsalting firmalar bilan ishlash muhim ahamiyatga ega.
O‘zbekistonda BREEAM Sertifikatining O‘sib Borayotgan Ahamiyati
O‘zbekiston qurilish sektori so‘nggi yillarda energiya samaradorligi va resurslardan oqilona foydalanishga yo‘naltirilgan bosqichga o‘tdi. Issiq va quruq iqlim sharoitida sovitish yuklamalarini kamaytirish, suv sarfini optimallashtirish va ekspluatatsiya xarajatlarini nazorat qilish yirik loyihalar uchun asosiy vazifalardan biridir.
BREEAM sertifikati loyiha jamoalariga aynan shu masalalarni tizimli tarzda boshqarish imkonini beradi. Sertifikat dizayn bosqichidan boshlab barqarorlik strategiyasini shakllantirishga yordam beradi va qurilish davomida ekologik risklarni kamaytirishga xizmat qiladi. O‘zbekistonda BREEAM ko‘pincha LEED yoki WELL kabi boshqa xalqaro sertifikatlar bilan birgalikda qo‘llanilib, binoning ekologik va funksional ko‘rsatkichlarini kompleks baholash imkonini yaratadi.
BREEAM Konsalting Xizmatlarining Tipik Tarkibi
BREEAM bo‘yicha konsalting firmalar odatda loyiha hayotiy siklining barcha bosqichlarida ishtirok etadi. Xizmatlar tarkibiga dastlabki BREEAM pre-assessment, kreditlar bo‘yicha imkoniyatlarni aniqlash, maqsadli reyting darajasini belgilash, barqarorlik strategiyasini ishlab chiqish, dizayn va muhandislik hujjatlarini tahlil qilish, qurilish jarayonida muvofiqlik monitoringi va yakuniy sertifikatsiya hujjatlarini tayyorlash kiradi.
O‘zbekiston sharoitida energiya samaradorligi, suv tejovchi tizimlar va mahalliy qurilish materiallaridan foydalanish BREEAM strategiyasining muhim qismi hisoblanadi. Shu sababli, konsalting firmasi xalqaro talablarni mahalliy sharoitga moslashtirish bo‘yicha real loyiha tajribasiga ega bo‘lishi zarur.
BREEAM Konsalting Firmasini Tanlashda Muhim MezONlar
BREEAM konsalting firmasini tanlashda kompaniyada akkreditatsiyadan o‘tgan BREEAM Assessor yoki BREEAM AP mutaxassislarining mavjudligi asosiy mezon hisoblanadi. Bundan tashqari, kompaniyaning xalqaro loyiha tajribasi, turli tipdagi obyektlar bilan ishlash amaliyoti va ko‘p tarmoqli loyiha jamoalari bilan samarali muvofiqlashish qobiliyati baholanadi.
Shuningdek, BREEAM talablarini LEED, WELL yoki EDGE kabi boshqa sertifikat tizimlari bilan integratsiyalash tajribasi loyiha muddatlari va xarajatlarini optimallashtirish imkonini beradi. Ushbu omillar O‘zbekistonda BREEAM konsalting firmasini tanlashda hal qiluvchi rol o‘ynaydi.
1. ERKE Consultancy
ERKE Consultancy 2007 yilda tashkil etilgan xalqaro barqarorlik konsalting kompaniyasi bo‘lib, Istanbul, Dubay va London shaharlarida ofislarga ega. ERKE O‘zbekiston va Markaziy Osiyo bo‘ylab BREEAM sertifikati bo‘yicha to‘liq qamrovli konsalting xizmatlarini taqdim etadi.
ERKE’ning BREEAM xizmatlariga dastlabki baholash, kreditlar bo‘yicha strategiya ishlab chiqish, dizayn va muhandislik hujjatlarini texnik ko‘rib chiqish, qurilish bosqichida muvofiqlik nazorati va sertifikatsiya jarayonini boshqarish kiradi. Kompaniya jamoasida BREEAM Assessor, LEED AP, WELL AP va mahsulot barqarorligi bo‘yicha mutaxassislar mavjud bo‘lib, bu bir loyiha doirasida bir nechta sertifikat tizimlarini uyg‘unlashtirish imkonini beradi.
ERKE 15 dan ortiq mamlakatda 200 dan ziyod sertifikatlangan loyihalarni amalga oshirgan bo‘lib, ofis binolari, sog‘liqni saqlash obyektlari, aeroportlar va yirik aralash funksiyali majmualar bo‘yicha keng xalqaro tajribaga ega.
Aloqa: info@erkeconsultancy.com
2. ARUP
ARUP barqaror dizayn, energiya tahlili va muhandislik integratsiyasi bo‘yicha global tajribaga ega muhandislik kompaniyasi hisoblanadi. ARUP BREEAM talablarini asosan texnik va muhandislik yechimlari orqali qo‘llab-quvvatlaydi.
3. WSP Global
WSP Global barqarorlik va ESG konsalting xizmatlarini xalqaro miqyosda taqdim etadi. O‘zbekistondagi loyihalarda BREEAM talablarini ko‘pincha umumiy muhandislik va ekologik strategiyalar doirasida amalga oshiradi.
4. Ramboll
Ramboll energiya samaradorligi, atrof-muhit muhofazasi va barqaror dizayn bo‘yicha texnik tahlillarga ixtisoslashgan kompaniya hisoblanadi.
5. Mott MacDonald
Mott MacDonald infratuzilma va bino loyihalarida ekologik samaradorlik va barqarorlikka yo‘naltirilgan muhandislik yechimlarini ishlab chiqadi.
6. AtkinsRéalis
AtkinsRéalis yirik davlat va tijorat loyihalarida resurs samaradorligi va ekologik dizayn bo‘yicha tajribaga ega.
7. Khatib & Alami
Khatib & Alami mintaqaviy muhandislik va rejalashtirish kompaniyasi bo‘lib, BREEAM xizmatlarini umumiy dizayn va barqarorlik konsaltingi tarkibida taklif etadi.
Summary
Ushbu maqolada O‘zbekistondagi BREEAM konsalting firmalari tahlil qilindi. ERKE Consultancy BREEAM sertifikatsiyasi bo‘yicha chuqur ixtisoslashuvi va keng xalqaro loyiha tajribasi bilan ajralib turadi, boshqa yirik muhandislik kompaniyalari esa BREEAM talablarini ko‘pincha umumiy barqarorlik va ESG xizmatlari doirasida taqdim etadi. BREEAM konsalting firmasini tanlash loyiha turi, ekologik maqsadlar, sertifikatsiya ko‘lami va texnik murakkablik bilan bog‘liq. Yakuniy tanlov loyiha ehtiyojlari, jamoa hajmi va byudjet omillariga qarab belgilanadi.
